Brandveiligheid op de camping, geregeld in november en niet in juli

Een gasslang van acht jaar oud onder een voortent, een barbecue die om elf uur 's avonds nog nagloeit, een chalet met een rookmelder waar iemand de batterij uit heeft gehaald omdat hij piepte. Elk van die drie is op elke camping in Nederland te vinden, en elk van de drie is het begin van het enige incident waarbij u binnen tien minuten tweehonderd mensen moet verplaatsen. Brandveiligheid op de camping is geen onderwerp voor juli: het is werk voor november, met een lijst en met de brandweer op bezoek terwijl het terrein leeg is.

Weet eerst wat er voor ú geldt

De eisen voor uw terrein staan op twee plaatsen, en bijna niemand kijkt in beide. De eerste is uw omgevingsvergunning en de voorschriften die daarbij horen: daar staan vaak concrete afspraken over onderlinge afstanden tussen standplaatsen, over brandgangen, over de breedte en belastbaarheid van de rijbanen en over blusvoorzieningen. De tweede is de landelijke regelgeving over brandveilig gebruik van bouwwerken, die sinds de Omgevingswet in het Besluit bouwwerken leefomgeving staat.

De praktische stap is dezelfde voor elke camping: haal uw vergunning met de bijbehorende voorschriften uit de map, lees ze een keer door, en vraag de brandweer in uw gemeente om een controlebezoek buiten het seizoen. Dat bezoek is gratis advies, het kost een ochtend, en het is de enige manier om te weten of wat u doet overeenkomt met wat er van u verwacht wordt. Vraag daarna om de bevindingen op papier en bewaar die.

Noteer ook waar de brandweer binnenkomt, hoe breed die route is en waar de sleutel van het hek hangt. Een poort die klemt en een auto die scheef staat hebben al vaker minuten gekost dan welk blusmiddel ze heeft gewonnen.

Gas is de grootste bron en de goedkoopste winst

De meeste branden op campings beginnen bij gas of bij elektra in een oude caravan, niet bij een vuurtje in het bos. Daar zit dus ook de meeste winst, en het kost u niets dan een lijst.

• Slangen en drukregelaars: deze hebben een houdbaarheidsdatum. Vraag vaste gasten en jaarplaatshouders elk voorjaar om die te laten zien, en noteer de datum bij de plaats.
• Flessen rechtop en buiten, in een geventileerde kast, nooit los in een voortent of in een berging bij brandbaar materiaal.
• Aantal flessen per plaats: spreek een maximum af en zet het in de huisregels.
• Gasinstallaties in uw eigen chalets en huurcaravans: laat die periodiek door een installateur keuren en bewaar het rapport. Dit is uw eigen accommodatie, dus uw eigen verantwoordelijkheid.
• Koolmonoxide: in huuraccommodaties met gasverwarming of een geiser hoort een koolmonoxidemelder, naast de rookmelder.
• Rookmelders in huuraccommodaties: aanwezig, werkend, en elk voorjaar getest met de testknop. Noteer de datum.

Spreek met de vaste gasten af dat dit geen pesterij is maar een voorwaarde. Eén brandende caravan op een jaarplaats zet de drie eromheen in brand voordat de brandweer er is, en dat weten zij beter dan wie ook.

Afstand, blusmiddelen en elektra

Onderlinge afstand is de maatregel die een incident klein houdt, en de maatregel die onder druk van de bezetting het eerst sneuvelt. Als uw vergunning afstanden voorschrijft, houd die dan aan, ook in de week waarin u een plaats te weinig heeft. Houd brandgangen vrij: geen schuurtjes, geen bijgezette partytenten, geen hagen die er in vijf jaar doorheen zijn gegroeid.

Voor blusmiddelen geldt: aanwezig is niet hetzelfde als werkend. Laat blustoestellen en eventuele brandslanghaspels jaarlijks keuren, hang ze zichtbaar en bereikbaar, markeer ze boven de hoogte van een voortent, en zorg dat iedereen op het terrein weet waar de twee dichtstbijzijnde hangen. Controleer ook of er water te halen is waar de brandweer dat verwacht.

Laat daarnaast de elektrische installatie en de verdeelkasten op de plaatsen periodiek inspecteren, met een rapport. Oude kasten en doorgelust aangelegde leidingen uit de jaren tachtig zijn op veel campings de stille tweede oorzaak, en ze vallen pas op als er iets doorslaat.

Het plan moet op één pagina passen

Een plan van zeventig pagina's werkt niet op een zondagmiddag. Wat werkt is één pagina met vier dingen: wie alarmeert, waarlangs mensen weggaan, waar de verzamelplaats is, en wie de mensen telt.

Kies minstens twee verzamelplaatsen, open en op afstand van gebouwen en opslag, en zet ze op de plattegrond die de gast bij aankomst krijgt. Leg vast wie 112 belt en wie bij de ingang blijft om de brandweer te ontvangen. Bepaal ook wie u 's nachts belt: één telefoonnummer, bekend bij de gasten, in de bevestiging genoemd.

En oefen het. Een korte oefening aan het begin van het seizoen, met het hele team en zonder de gasten te waarschuwen, laat in een kwartier zien wat tien vergaderingen niet laten zien: de sleutel die niemand kon vinden, de megafoon zonder batterijen, de dienstdeur die naar binnen opengaat.

Voor het tellen heeft u een actuele lijst nodig van wie er vannacht op het terrein staat, en die moet buiten de receptiecomputer bereikbaar zijn. In CampSuite staan de boekingen met de gasten en hun gegevens, de aanbetaling en de berichten op één plek, ook op de telefoon, en de aankomsten en vertrekken van de dag staan op één scherm. Hoe dat werkt ziet u bij de functies en wat het kost op de pagina met prijzen.

Checklist voor buiten het seizoen

• Omgevingsvergunning en bijbehorende voorschriften doorgelezen, afstanden en brandgangen eruit gehaald.
• Controlebezoek van de brandweer aangevraagd, bevindingen op papier bewaard.
• Toegangsroute voor de brandweer vrij, breed genoeg, sleutel van het hek op een bekende plek.
• Gasslangen en drukregelaars van vaste gasten gecontroleerd op datum, genoteerd bij de plaats.
• Maximum aantal gasflessen per plaats in de huisregels.
• Gasinstallaties in eigen chalets en huurcaravans gekeurd, rapport bewaard.
• Rookmelders en koolmonoxidemelders in huuraccommodaties getest, met datum.
• Brandgangen vrij van schuurtjes, partytenten en doorgegroeide hagen.
• Blustoestellen en haspels jaarlijks gekeurd, zichtbaar en hoog gemarkeerd.
• Elektrische installatie en verdeelkasten geïnspecteerd, met rapport.
• Noodplan op één pagina, opgehangen en met het team doorgenomen.
• Twee verzamelplaatsen gekozen en op de plattegrond voor gasten gezet.
• Eén telefoonnummer voor de nacht, bekend bij gasten en bemand.
• Oefening gedaan bij het begin van het seizoen, met een kort verslag.
• Lijst van aanwezige gasten op elk moment op te vragen, ook buiten de receptie.

Dit is geen onderwerp waar u een project van hoeft te maken: het is een ochtend met de vergunning, een ochtend met de brandweer en een kwartier oefenen in april. Wat het u oplevert, merkt u hopelijk nooit. Wilt u boekingen, gasten en de lijst van wie er staat op één plek hebben, bekijk dan de oplossingen voor familiecampings of neem contact op.